Yıllar sonra da çalışan QR kod
Restoranın masalarına menü QR’ı, kartvizitlere iletişim QR’ı koyup yüzlerce adet bastırdınız. Aylar sonra müşteriler kodun açılmadığını söylüyor ya da kodu ürettiğiniz site devam etmek için ödeme istiyor. Kod kâğıtta yerli yerinde; kaybolan, işaret ettiği yer. Bu yazı statik ve dinamik QR farkını ve yıllarca çalışacak, süresiz bir QR kodu nasıl oluşturacağınızı anlatıyor.
Ücretsiz QR sitesi sonradan para istedi
DonanımHaber’de bir işletme sahibi, ücretsiz bir siteden ürettiği ve bastırdığı QR kodun bir süre sonra çalışmayı bıraktığını, sitenin kodu yeniden açmak için ödeme istediğini anlatıyor; konu başlığı "QR kod sitesi yüzünden perişan oldum". Yaşadığı şey tek bir sitenin sorunu değil, dinamik QR kodun nasıl çalıştığının doğrudan sonucu.
Basılı bir QR kod kâğıt üzerinde siyah-beyaz bir desendir; yaşlanmaz. Ömrünü belirleyen, nereyi işaret ettiğidir.
QR kodun iki türü var
| Statik | Dinamik | |
|---|---|---|
| Desenin içinde ne var | Hedef adresin kendisi | Başkasının alan adında kısa bir bağlantı |
| Hedefi değiştirmek | Olmaz. Yeniden üretmek gerek | Olur |
| İstatistik | Yok | Okutma sayısı, saatler, bölgeler |
| Servis kapanırsa | Hiçbir şey değişmez | Kod ölür |
| Ücretliye geçerse | Hiçbir şey değişmez | Kod çalışmayı bırakabilir |
Yukarıdaki örnek dinamik bir kod. Okutulduğunda önce servisin adresine uğrayıp sonra hedefe gidilir. O servis kapanır ya da ücretsiz planını kaldırırsa bin kartvizit aynı anda işlevsizleşir.
Ücretsiz servisler neden dinamik üretir
Kötü niyet değil. İstatistik dinamik kod gerektirir ve ücretli planı satan da istatistiktir. Bugün bedava verilen kod, yarının kaldıracıdır.
Sorun şu ki birçoğu siz kodu üretirken bu farktan hiç söz etmiyor ve sonuç birebir aynı görünüyor.
Elinizdeki kodu denetlemek için okutun ve adres çubuğuna bakın. Sizin adresinizden önce tanımadığınız kısa bir alan adı beliriyorsa kod dinamiktir.
Bazen doğru olan dinamiktir
- Hedef her kampanyada değişiyor ama afiş yerinde duruyor.
- Hangi şubenin daha iyi çalıştığını karşılaştırmak için okutmaları saymanız gerekiyor.
- Hedef sayfa henüz yok ve matbaa bekleyemiyor.
Bunun ödemeye devam etme taahhüdü olduğunu bilin. Kartvizit, ürün etiketi ve yönlendirme tabelası gibi bir kez basılıp yıllarca kullanılan şeylerde tercih statiktir.
Statik kod üretmek

EZPZ File’ın QR kod oluşturucusu (kendi aracımız) yalnızca statik kod üretir: yazdığınız bağlantı ya da metin doğrudan desene girer, araya hiçbir yönlendirme adresi girmez. Bu yüzden kodun süresi dolmaz ve bu sitenin ayakta kalmasına da bağlı değildir. Kod tarayıcınızda çizilir, yazdığınız şey hiçbir yere gönderilmez; okutma istatistiği de yoktur.
Bağlantı olmak zorunda değil. Wi-Fi bilgileri, telefon numarası ya da düz metin de olur. Duvara asılan bir Wi-Fi QR kodu, parolayı tek tek söylemekten kurtarır.
Restoran menüsü için QR
Türkiye’de en yaygın kullanım bu. Menü QR’ında dinamik kod cazip görünür, çünkü fiyatlar değişir. Ama fiyat değiştiğinde kodu değil, kodun açtığı sayfayı değiştirmek yeterlidir:
- Menüyü kendi kontrolünüzdeki bir adrese koyun: kendi web siteniz, Google İşletme profiliniz ya da sürekli aynı bağlantıyla güncellenen bir PDF.
- QR’ı o adres için statik olarak üretin. Fiyatlar değişince yalnızca sayfayı güncellersiniz, masadaki kartlar aynı kalır.
- Menü PDF’ini bir bulut klasöründen paylaşıyorsanız, dosyayı silip yeniden yüklemek bağlantıyı değiştirebilir. Mevcut dosyanın üzerine yeni sürüm yüklemeyi seçin.
- Masa kartında kodun yanına kısa bir adres de yazın; kamera okumazsa müşteri elle açabilir.
Oluşturucunun menü şablonları baskıya hazır tabela olarak PDF, PNG ya da SVG verir; aynı ekranda Wi-Fi kodu da hazırlayabilirsiniz.
Kartvizit ve IBAN
Kartvizit için en kalıcı yol, bağlantı yerine kişi kartı (vCard) kodlamaktır: okutulunca adınız ve numaranız doğrudan telefona kaydedilir, hiçbir siteye bağlı değildir. IBAN için ise Türkiye’ye özel bir ödeme QR standardı aracımızda yok; aracın ödeme seçenekleri Pix, UPI, PromptPay ve Avrupa’nın SEPA kodlarıyla sınırlı. IBAN’ı düz metin olarak koda yazabilirsiniz; okutan kişi metni kopyalayıp kendi bankacılık uygulamasına yapıştırır. Bastırmadan önce numarayı bir kez okutup kontrol edin.
Hata düzeltme seviyesini seçmek
QR kod, çizilse ya da bir kısmı kapansa bile okunabilsin diye fazladan veri taşır. Seviye bunun ne kadar olacağını belirler.
| Seviye | Kaldırdığı hasar | Nerede |
|---|---|---|
| Düşük (%7) | Neredeyse hiç | Sadece ekranda gösterim |
| Orta (%15) | Az | Normal baskı. İyi bir varsayılan |
| Yüksek (%25) | Epeyce | Etiket, dış mekân tabelası |
| En yüksek (%30) | Çok | Ortada logo, zorlu ortamlar |
Seviyeyi yükseltmek aynı içerik için deseni sıklaştırır; bu da küçük baskıda aleyhinize işler. Alışkanlıkla yükseltmek yerine kullanıma göre ayarlayın.
Baskı boyutu
Klasik hata küçük bastırmaktır. Kaba kural: okutma mesafesinin onda biri.
| Okutma mesafesi | En küçük boyut |
|---|---|
| 30cm (kartvizit, broşür) | 3cm |
| 1m (masa üstü pano) | 10cm |
| 3m (duvar afişi) | 30cm |
Beyaz kenarı kırpmayın. Kodun çevresindeki boşluk standardın parçası, süs değil. Daha güzel dursun diye kesmek okunurluğu bitirir.
Matbaaya vermeden önce
- Gerçek baskı örneği üzerinde deneyin. Ekranda okunması kâğıt hakkında hiçbir şey kanıtlamaz.
- İki üç telefonla deneyin. Kamera kalitesi çok değişiyor.
- Az ışıkta deneyin, özellikle dükkân ve restoranlar için.
- Renkleri ters çevirmeyin. Koyu zemin üstünde açık desen bazı okuyucuları yeniyor.
- Hedef adresin baskı partisinden uzun yaşayacağından emin olun. Önce ölen neredeyse hep adrestir, kod değil.
Sık sorulanlar
- Süresiz QR kod nasıl yapılır?
- Statik bir QR kod üretin: bağlantı ya da metin doğrudan desenin içine yazılır ve araya bir yönlendirme servisi girmez. EZPZ File’ın QR oluşturucusu yalnızca statik kod üretir. Kodu okutup adres çubuğunda yalnızca kendi adresinizi gördüğünüzden emin olun.
- QR kodun süresi dolar mı?
- Statik kodun dolmaz; hedef adres desenin içindedir. Dinamik kodlar ise üreten servise bağlıdır ve servis kapanır ya da ücretli plana geçerse çalışmayı bırakabilir. Çalışmayan statik bir kodda sorun genelde kodun açtığı sayfadadır.
- Menü QR kodu ücretsiz nasıl yapılır?
- Menüyü kendi kontrolünüzdeki bir adrese koyun, o adres için statik bir QR üretin ve menü şablonuyla tabelayı PDF olarak indirin. Fiyat değişince sayfayı güncelleyin; kodu yeniden bastırmanız gerekmez.
- Ortasına logo koyabilir miyim?
- Genelde evet, hata düzeltmeyi yüksek ya da en yükseğe çıkararak. Sonra birkaç cihazda deneyin.
- Renklerini değiştirebilir miyim?
- Kontrast yettiği sürece. Açık zemin üstünde koyu desen kuraldır; tersi bazı okuyucularda başarısız olur.
Güncellendi 14 Ekim 2026 · Ekim 2026 itibarıyla geçerli bilgiler.